Dat hoort bij ondernemen, zeker in de agrarische sector. Je staat nooit stil, want de wereld doet dat ook niet. Dus groei je. Soms letterlijk – van 50 naar 150 hectare, of van 60 naar 185 koeien – maar vooral in denken. In ondernemen, de kunst van keuzes maken, doorpakken en bijsturen.
Het bedrijf blijft doorgaan
Als je jong begint, denk je misschien nog dat het bedrijf een verlengstuk van jezelf is. Dat jij bepaalt, jij de lijnen uitzet. Dat is zo, maar tot op zekere hoogte. Naarmate de jaren verstrijken merk je dat het bedrijf een eigen dynamiek krijgt. Een eigen bestaansrecht. Het is niet alleen jouw werkplek, het is je levenswerk. En tegelijk ben jij daar maar tijdelijk onderdeel van. Jij zorgt, jij draagt, jij beslist, maar het bedrijf blijft doorgaan, ook als jij er ooit mee stopt.
Wanneer je ouder wordt, verandert je kijk op het geheel. Je handelt niet meer alleen vanuit je eigen belang, maar in dienst van het grotere geheel. Je denkt verder vooruit. Je plant bomen waarvan je zelf de vruchten niet meer plukt. Je regelt dingen goed, omdat je weet dat anderen verder moeten. Het gaat niet meer zo om jou, het gaat om dat wat blijft.
De onmisbare held
Daar zit ook rust in. Want als alles om jou zou draaien, zou de last te groot worden. Maar je bent belangrijk en niet de onmisbare held. Je bent een passant met een missie. Als je dat goed doet – met visie, lef en liefde bouwen aan iets dat groter is dan jijzelf – dan laat je iets achter dat waarde houdt en waar je opvolgers mee verder kunnen. Niet voor het ego, maar voor de toekomst.
En ja, natuurlijk wil je het zo goed mogelijk doen. De timing is scherp, de seizoenen genadeloos; te nat of te droog. Maar dat houdt je wakker. Dat maakt het boerenbestaan zo intens en mooi. Niet omdat jij het perfect moet doen, maar omdat jij op jouw moment het beste moet geven. Zodat het bedrijf verder kan met of zonder jou. Volgens mij is het bedrijf de baas en kun je er zelf richting aan geven.
Peter Pals is ondernemer bij Farmers Funding & Advies en groeide op op een boerderij. Vanuit zijn boerenhart heeft hij besloten een onderneming op te bouwen voor bedrijfskundige, financiële – en fiscale advisering van agrarisch ondernemers.
Gerelateerd nieuws
‘Wet van grote getallen laat zich nu gelden bij een boer’
Rentes kunnen oplopen door de geopolitieke spanningen, terwijl grondprijzen blijven stijgen ondanks financieel uitdagende tijden in de akkerbouw en melkveehouderij. Hoe anticiperen ondernemers hierop? Peter Pals, directeur van Farmers Funding & Advies, bespreekt de actuele ontwikkelingen met Wouter Baan.
Lees meer
Training “Geld & Grond”
Bij verdere ontwikkeling van een toekomstgericht landbouw- onderneming is groei een veel gehanteerde strategie. Geldt dat ook voor de toekomst en hoe moet dat dan worden gerealiseerd? Maar ook, hoe overleef ik financieel lastige tijden, hoe betaal ik vandaag de rekeningen? Kan ik aan het best passende kapitaal komen? Wat zijn de mogelijkheden en hoe zit dat fiscaal? Misschien is eigendom en exploitatie splitsen een mogelijkheid? Dit soort vragen worden exclusief met en voor u beantwoord tijdens deze training.
Lees meer
Kansen verzilveren in de Veenkoloniën
Gert en zijn broer John Arling runnen samen een goedlopend akkerbouwbedrijf met vleeskalveren. Als ondernemers zijn zij continu bezig met het versterken van hun bedrijfsvoering en het toekomstbestendig maken van hun onderneming. Zoals elke ondernemer liepen ook zij in de afgelopen jaren tegen beperkingen aan. Pogingen om een mestsilo te realiseren en om op de huidige locatie bij te bouwen kwamen niet van de grond. Ook de zoektocht naar een geschikte locatie in de regio, waar akkerbouw en vleeskalveren elkaar optimaal zouden versterken, leverde lange tijd niets concreets op.
Lees meer
Gezocht: Melkveebedrijf in Flevoland
Namens een relatie zijn wij op zoek naar een melkveebedrijf of melkveelocatie in Flevoland. De voorkeur gaat uit naar een locatie in Zuidelijk of Oostelijk Flevoland met potentie voor minimaal 200 melkkoeien.
Lees meer